English
中文 (中国)
日本語
한국어
Khi nhận báo giá vận chuyển đường biển, nhiều doanh nghiệp xuất nhập khẩu ngạc nhiên vì ngoài cước biển (ocean freight) còn xuất hiện thêm nhiều khoản phí, trong đó phổ biến nhất là phí THC và phí CFS. Hai khoản phí này là gì, ai phải trả, và làm sao để kiểm soát chúng? Bài viết dưới đây giúp doanh nghiệp hiểu rõ để tránh những chi phí phát sinh ngoài dự kiến.
Phí THC là gì?
THC (Terminal Handling Charge) là phí xếp dỡ tại cảng, do hãng tàu hoặc cảng thu để bù đắp chi phí vận hành bến bãi: tiếp nhận container, xếp dỡ lên xuống tàu, di chuyển trong bãi và quản lý chứng từ liên quan.
Phí THC thường được tính theo từng container, tùy theo kích cỡ (20 feet hay 40 feet) và cảng xếp dỡ. Với hàng xuất khẩu, THC thường do người gửi hàng (shipper) chi trả tại cảng xếp hàng; với hàng nhập khẩu, phí THC tại cảng dỡ hàng thường do người nhận hàng (consignee) chi trả, trừ khi các bên thỏa thuận khác trong hợp đồng mua bán.
Điểm cần lưu ý là mức THC khác nhau giữa các cảng và có thể thay đổi theo từng thời kỳ. Doanh nghiệp nên yêu cầu đơn vị vận chuyển liệt kê rõ THC trong báo giá, thay vì chỉ nhìn vào con số cước biển.
Phí CFS là gì?
CFS (Container Freight Station) là phí khai thác tại kho hàng lẻ, áp dụng khi hàng hóa không đủ một container nguyên (hàng LCL — Less than Container Load). Khi đó, hàng của nhiều chủ hàng khác nhau được gom chung vào một container tại kho CFS, và phí CFS dùng để chi trả cho việc tiếp nhận, phân loại, đóng gói, xếp dỡ và lưu kho hàng lẻ.
Khác với THC — phí gắn với việc xử lý container tại cảng — phí CFS gắn với việc xử lý hàng hóa rời bên trong kho. Phí này thường tính theo khối lượng hoặc thể tích của lô hàng (tính theo CBM — mét khối), và do người gửi hàng hoặc người nhận hàng chi trả tùy theo điều kiện giao hàng đã thỏa thuận.
THC và CFS khác nhau như thế nào?
- Đối tượng áp dụng: THC áp dụng cho cả hàng nguyên container (FCL) và hàng lẻ (LCL), vì mọi container đều phải qua cảng. CFS chỉ áp dụng cho hàng lẻ LCL.
- Đơn vị tính: THC tính theo container; CFS tính theo thể tích hoặc khối lượng hàng hóa.
- Nơi phát sinh: THC phát sinh tại cảng (terminal); CFS phát sinh tại kho hàng lẻ (container freight station).
- Bên thu phí: THC do hãng tàu hoặc cảng thu; CFS do đơn vị khai thác kho CFS hoặc forwarder thu.
Với một lô hàng LCL, doanh nghiệp có thể phải trả cả hai khoản phí này cùng lúc. Đây là điều cần nắm rõ khi so sánh báo giá giữa các đơn vị vận chuyển, tránh trường hợp báo giá rẻ hơn chỉ vì chưa bao gồm đủ các khoản phí.
Doanh nghiệp cần lưu ý gì về THC và CFS?
1. Yêu cầu báo giá chi tiết, minh bạch
Một báo giá tốt cần tách rõ từng khoản: cước biển, THC, CFS (nếu có), phí chứng từ, phí vận chuyển nội địa và các phụ phí khác. Doanh nghiệp nên so sánh tổng chi phí trọn gói, không chỉ so sánh riêng cước biển.
2. Xác định rõ trách nhiệm chi trả theo Incoterms
Điều kiện giao hàng trong hợp đồng (ví dụ FOB, CIF, EXW) quyết định bên nào chịu phí THC tại cảng xếp hàng và cảng dỡ hàng. Trước khi ký hợp đồng, các bên cần thống nhất rõ ai trả khoản nào để tránh tranh chấp về sau.
3. Kiểm tra phụ phí và điều kiện áp dụng
Một số cảng hoặc hãng tàu có thể áp dụng thêm phụ phí trong mùa cao điểm hoặc khi hàng hóa cần xử lý đặc biệt. Doanh nghiệp nên hỏi trước về các điều kiện có thể làm phát sinh thêm chi phí.
4. Lựa chọn đơn vị vận chuyển uy tín
Một forwarder chuyên nghiệp sẽ tư vấn rõ ràng về cấu trúc cước phí, cảnh báo trước các khoản phí có thể phát sinh và hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu chi phí logistics theo từng tuyến vận chuyển cụ thể.
Kết luận
THC và CFS là hai khoản phí cơ bản trong vận chuyển đường biển, gắn liền với hoạt động xếp dỡ tại cảng và xử lý hàng lẻ tại kho. Hiểu rõ bản chất, đối tượng áp dụng và trách nhiệm chi trả của từng khoản phí giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong việc lập kế hoạch chi phí, đàm phán hợp đồng và lựa chọn đối tác vận chuyển phù hợp. Trong bối cảnh chi phí logistics ngày càng được quan tâm, sự minh bạch về cước phí chính là yếu tố giúp doanh nghiệp kiểm soát tốt ngân sách xuất nhập khẩu của mình.
